सत्य, सन्तुलन र समाजको पक्षमा
सनराइज खबरका निष्पक्ष समाचार र पछिल्ला ताजा खबरहरू
फ्लाइदुबईले पोखरा–दुबई उडानका लागि ३० अक्टोबर २०२७ सम्म टिकट बुकिङ खुलाएको छ। कम्पनीले सेप्टेम्बर २३ बाट उडान सुरु गरेपछि अक्टोबर १२ सम्म २० दिनमध्ये १९ दिन सेवा दिएको पोखरा अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलको तथ्यांक छ। यस अवधिमा दुबईबाट पोखरा ३,११३ यात्रु आएका र पोखराबाट दुबई १,४२३ जना गएका छन्। विमानस्थलका प्रमुख जगन्नाथ निरौलाले नियमित उडानले पोखरालाई अन्तर्राष्ट्रिय हवाई सञ्जालसँग जोड्ने अवसर दिएको बताएका छन्।
भारी वर्षापछि आएको बाढीपहिरोले क्षति पुर्याएको बेनी–जोमसोम–कोरला सडकका विभिन्न खण्डमा मर्मत तथा पुनर्निर्माण तीव्र पारिएको छ। २०२ किलोमिटर लामो कालीगण्डकी करिडोरका ५५ स्थानमा सडक प्रभावित भएको थियो। आयोजना प्रमुखका अनुसार रघुगंगा–२ को कुनौटा र अन्नपूर्ण–२ पोखरेबगरको पुल पहुँचमार्गबाहेक सबै ठाउँमा प्रारम्भिक मर्मत सकिएको छ। मालढुंगा–कुनौटा र कोरला–पोखरेबगर खण्डमा भारी सवारी चल्न थालेका छन्; केही स्थानमा पहिरो हटाएर वैकल्पिक मार्ग बनाइएको छ।
रामेछाप । सोलुखुम्बुको लुक्लामा मौसम बिग्रिँदा रामेछापको मन्थलीमा रोकिएका मध्ये ३ सय ६० पर्यटक शुक्रबार सोलु पुगेका छन् । बिहीबारदेखि मौसमको खराबीको कारण मन्थलीमा रोकिएका पर्यटकहरू शुक्रबार दिउँसो केही बेर मौसम खुलेपछि सोलुको फाप्लु र लुक्ला पुगेका छन् । मौसम खराब हुँदा सगरमाथा क्षेत्र घुम्न आएका ५ सय भन्दा बढी पर्यटक रामेछापको मन्थली रोकिएका थिए । शुक्रबार मध्यान्ह मन्थलीमा रोकिएको पर्यटकहरूलाई हेलिकप्टर र प्लेनबाट फाप्ला र लुक्ला पठाएको मन्थली विमान स्थल प्रमुख हिरोण शाहले जानकारी दिनुभयाे । शुक्रबार दिउँसो ७ वटा विमान उडान भएकामा १ सय १० जना पर्यटक फाप्ला पुगेका छन् । त्यस्तै हेलिकोप्टरको ५० वटा उडान मार्फत २ सय ५० पर्यटक लुक्ला पुगेका छन् । शुक्रबार केही बेर खुलेको मौसम फेरी खराब हुँदा आज बिहान पनि जहाज उड्न सकेका छैनन् । सगरमाथा क्षेत्र भ्रमणमा आएका विदेशी पर्यटकहरू काठमाडौंबाट रामेछापको मन्थली सम्म गाडीमा आउने गर्दछन् भने रामेछापको मन्थली विमान स्थलबाट जहाजमा लुक्ला जाने र आउने गर्दछन् । यो विमानस्थलबाट मौसम सफा हुँदा दैनिक ६० वटा भन्दा बढी उडान सोलुको लागि हुने गर्दछ ।
रामेछाप । धर्तीको स्वर्ग भनेर चिनिने शैलुङ अहिले बेहुली जस्तै बनेको छ । शैलुङको जङ्गलमा फुलेका विभिन्न जातका गुराँसको कारण शैलुङ रङ्गीचङ्गी बनेको छ । नेपालमा पाइने ३१ प्रजातिका गुराँस मध्ये २१ भन्दा बढी जातका गुराँस शैलुङको जङ्गलमा पाइने स्थानीय दावासङ्बु शेर्पा बताउँनुहुन्छ । शैलुङमा लालीगुराँस, चिमल लगायतका विभिन्न जातका गुराँस फुल्ने गर्दछन् । यहाँको जङ्गलमा चैत लागेपछि फुल्ने विभिन्न जातका गुराँस र चिमलले बैशाख महिनाभरि शैलुङको जङ्गललाई ढकमक्क बनाउँछ । यो सिजनमा शैलुङ घुम्न आउने पर्यटकको लागि गुराँसको फूल मुख्य आकर्षण हो । गुराँसका विभिन्न जातका फूलका साथै प्राकृतिक दृश्यावलोकन गर्न चाहनेको लागि शैलुङ भ्रमणको यो सिजन अति उपयुक्त सिजन हो । दोलखा र रामेछापको सिमानामा पर्ने शैलुङ जान अहिले रामेछाप र दोलखा दुवै तर्फबाट सडक छ । दोलखाको ढुङ्गे, देउराली हुँदै शैलुङ पुग्न सकिन्छ भने रामेछापको दोरम्बा हुँदै खोलाखर्क निस्किएर पनि शैलुङ पुग्न सकिन्छ । काठमाडौंबाट रामेछापको बाटो प्रयोग गरी शैलुङ जान चाहनेले दुईवटा बाटो प्रयोग गर्न सक्छन् । एउटा काभ्रेको चौँरी हुँदै रामेछापको लखनपुर निस्किएर शैलुङ जान सकिन्छ भने अर्को बिपी मार्गबाट सित्खाको पुल तरेर खाँडादेवी गाउँपालिकाको गोगनपानी निस्किएपछि त्यहाँबाट गाल्पा, दोरम्बा हुँदै शैलुङ पुग्न सकिन्छ । रामेछापको सदरमुकाम मन्थलीबाट पनि गोगनपानी, गाल्पा, दोरम्बा हुँदै शैलुङ जान सकिन्छ । त्यस्तै मन्थलीबाट फुलासी, डडुवा कुखुरे आहाल हुँदै दोरम्बा निस्किएर पनि शैलुङ पुग्न सकिन्छ । धार्मिक हिसाबले शैलुङ हिन्दु र बौद्ध धर्मावलम्बीको संगमस्थल हो । हिन्दुहरू यस क्षेत्रलाई शिवको तपोभूमिको रूपमा लिन्छन् भने बौद्धधर्मावलम्बी बुद्धले पाइला टेकेको ठाउँको रूपमा लिने गर्छन् । किंवदन्ती अनुसार सङ्गेमारमति बुद्धले शैलुङमा आइ तपस्या गरेर ज्ञान प्राप्त गरेका थिए ।स्थानीय तामाङ भाषामा थुम्कालाई लुङ भनिने भएकोले सो क्षेत्रमा सयवटा थुम्का रहेकाले शयलुङ हुँदै शैलुङ नाम रहन गएको भन्ने भनाइ छ । सामुद्रिक सतहबाट ३२ भन्दा माथिको उचाइमा रहेको शैलुङ प्राकृतिक रूपमा बनेका सयौँ थुम्काले सिँगारिएको छ । यहाँबाट देखिने हिमश्रृखलाको दृश्य निक्कै मनमोहक छ । सडक सञ्जालमा जोडिएपछि अहिले शैलुङ घुम्न आउने पर्यटकको सङ्ख्या पनि बढेको छ । रामेछापको खोलाखार्क, दोलखाको कालापानी लगायतको क्षेत्रमा पर्यटकलाई बस्नको लागि सुविधा सम्पन्न होटेलहरू पनि बनेकाले शैलुङको यात्रा सहज बनेको छ ।
रामेछाप । प्राकृतिक एवं धार्मिक पर्यटकीय स्थल शैलुङमा नयाँ वर्षमा घुम्न जाने मानिसको घुइँचो लागेको छ । नयाँ वर्ष २०८२ सालको पहिलो दिन झण्डै १० हजार मानिसले शैलुङ भ्रमण गरेका स्थानीय व्यवसायी दावासाङबु शेर्पाले जानकारी दिनुभयाे । विगतका वर्षमा भन्दा पनि यस वर्ष नयाँ वर्षको पहिलो दिन नै धेरै मानिसहरू जमघट भएका उहाँले बताउनुभयाे । समुन्द्री सतहदेखि ३ हजार ३ सय मिटर उचाइमा रहेको शैलुङ धार्मिक हिसाबले पुण्य भूमि मानिन्छ । शैलुङलाई हिन्दु र बौद्धधर्मावलम्बीले पवित्र तीर्थस्थल मान्दछन् । हिन्दु धर्मावलम्बीले यो भूमिलाई शिवले ध्यान गरेको भूमि मान्दछन् भने बौद्ध धर्माबलम्बिहरुले बुद्धले पाइला टेकेको भूमि मान्दछन् । दृश्यावलोकनको हिसाबले पनि शैलुङ निक्कै रमणीय छ । प्राकृतिक रूपमा बनेका माटाका एक सय भन्दा बढी थुम्का र ती थुम्कामा गलैँचा ओछ्याए जस्तै गरी उम्रिएको दुबोले शैलुङ निक्कै रमणीय देखिन्छ । साथै यहाँबाट देखिने हिमशृङखला दृश्यावलोकनको लागि मन लोभ्याउने दृश्य हुन् । जाडो महिनामा हिउँ पर्ने शैलुङमा बाह्रै महिना चिसो हुन्छ । वर्षा याममा विभिन्न जातका भुईँफूल फुल्ने शैलुङमा अहिले विभिन्न जातका गुराँस र चिमल फुलेका छन् । यति बेला गुराँस र चिमलले शैलुङ सिँगारिएको छ । यस बाहेक चौँरी हेर्नेलाई पनि शैलुङ महत्त्वपूर्ण गन्तव्यको थलो बनेको छ । शैलुङ क्षेत्रमा चर्ने चौँरी र चौँरीका दूधबाट बनेका परिकार समेत खना पाउने भएकोले पर्यटकहरूका लागि यो रमणीय गन्तव्य बेनको छ । रामेछापको दोरम्बा शैलुङ गाउँपालिका र दोलखाको शैलुङ गाउँपालिकाको सिमानामा पर्ने शैलुङसम्म पुग्न रामेछाप र दोलखा दुवै तिरबाट सडक बनेको कारण अहिले शैलुङको यात्रा सह बनेको छ । त्यसैले शैलुङमा आन्तरिक तथा बाह्य पर्यटकको आकर्षण बढेको छ । शैलुङमा जनै पूर्णिमा, चैतको पूर्णिमा र नयाँ वर्षमा ठुलो मेला लाग्ने गरेको छ । यहाँको मेला भर्न रामेछाप सहित दोलखा, सिन्धुपाल्चोक र काभ्रेपलान्चोक, काठमाडौं उपत्यका लगायतका स्थानबाट मानिसहरू आउने गर्दछन् ।
रामेछाप । रामेछापको खाँडादेवी गाउँपालिका–५ पकरबासको सल्लेनी वन क्षेत्रमा निर्माण गरिएको मदन भण्डारी पार्क पिकनिक जानेहरूका लागि रोजाइको ठाउँ बन्न लागेको छ । सो पार्कमा पिकनिक खान जाने मासीहरूको सङ्ख्या बाक्लै देखिन लागेको छ । जिल्ला सदरमुकाम मन्थलीबाट आधा घण्टाको दुरीमा रहेको सो पार्कमा मन्थलीको गर्मी छल्न जाने मानिसहरू बाक्लै देखिन लागेका छन् । यसको साथै खाँडादेवी मन्दिर दर्शन गर्न जाने मानिसहरू पनि सो पार्क घुम्न र पिकनिकको लागि जाने गरेका खाँडादेवी गाउँपालिका–५ का वडाध्यक्ष मनोज पौडेलले बताउनुभयाे। सल्लेनी सामुदायिक वनको खालि जग्गामा बनेको सो पार्क निर्माणको लागि सुरुमा खाँडादेवी गाउँपालिकाले १० लाख रुपैँया विनियोजन गरेर डिपिआर गरेको थियो । पति रामेछापका कैलाशप्रसाद ढुङ्गेल वाग्मती प्रदेशको आर्थिक मामिला तथा योजना मन्त्री हुँदा सो पार्क निर्माणको लागि प्रदेश सरकारले ५० लाख रुपैँया विनियोजन गरेको थियो । सोही बजेटबाट शौचालय, कम्पाउण्ड निर्माण, मदन भण्डारीको प्रतिमा स्थापना लगायतका काम भएका छन् । यसका साथै सो पार्कमा पिकनिक स्पोर्टको लागि वडा कार्यालय र गाउँपालिकाले खानेपानी, किचन लगायतका व्यवस्था पनि मिलाइएको छ । जिल्ला वन कार्यालयसँग समन्वय गरी पोखरी निर्माणको काम गर्ने पौडेलले जानकारी दिए । त्यस्तै गाउँपालिकाबाट विनियोजन भएको १५ लाख रुपैँयाबाट थप निर्माणको काम हुने पौडेलले बताए । ‘यो आर्थिक वर्ष भित्र यसलाई खाँडादेवीको एउटा रमणीय पर्यटकीय स्थल बनाउँछौँ’, पौडेलले भन्नुभयाे। पिकनिक स्पोर्ट मात्र होइन मन्थली पुगेकालाई घुम्ने थलो पनि यो पार्क बनेको छ । सल्लाको वन भित्र रहेको पार्क प्राकृतिक हिसाबले पनि निक्कै मनोरम छ ।
रामेछाप । बिहीबार बिहानदेखिको वर्षाको कारण रामेछापको मन्थलीबाट सोलुको लुक्ला जाने पर्यटकहरू रोकिएका छन् । वर्षाको कारण मन्थली–लुक्ला उडान अवरुद्ध भएपछि पर्यटकहरू मन्थलीमा नै राखिएका हुन् । वर्षाको कारण मन्थली र लुक्लाको मौसम खराब हुँदा सोलु जाने ५० जना बढी विदेशी पर्यटकहरू मन्थलीमा अड्किएका छन् । बिहीबार बिहानदेखि नै मन्थली–लुक्ला उडान हुन नसकेको मन्थली विमानस्थल प्रमुख हिरोण शाहले जानकारी दिनुभयाे । उडान अवरुद्ध हुँदा मन्थलीबाट लुक्ला जाने मात्र होइन लुक्लाबाट मन्थली हुँदै काठमाडौं फर्कने पर्यटक पनि प्रभावित भएका छन् । अहिले लुक्ला जाने भन्दा फर्कने पर्यटकको सङ्ख्या बढी रहेको छ । वसन्त ऋतुमा सगरमाथा क्षेत्रमा घुम्न जाने पर्यटक फर्कने सिजन अहिले चलिरहेको छ । चैतदेखि सुरु भएको यो सिजन जेठसम्म चल्छ । सरकारले सगरमाथा क्षेत्र भ्रमणमा आएका पर्यटकलाई चैतदेखि जेठ महिनासम्म र असोज पहिलो सातादेखि मङ्सिरको १५ सम्म मन्थली विमानस्थलमार्फत बाट लुक्ला लैजाने र ल्याउने व्यवस्था मिलाएको छ ।
काठमाडौं । एटके एक्सपिडिसन कम्पनीबाट खटिएका सात जनाको शेर्पा टोलीले शुक्रबार साँझ ५ बजे सगरमाथाको चुचुरोसम्म डोरी टाँगे पछि यो सिजनको सगरमाथा आरोहणको ढोका खुलेको छ । अब यस वर्षको वसन्त ऋतुको सगरमाथा आरोहण सुरु भएको छ । सोही कम्पनीबाट खटिएका पाँच जना शेर्पाले बिहीबार ल्होत्से र त्यसअघि आमादब्लम हिमालको चुचुरोमा डोरी टाँगेका थिए । सगरमाथाको चुचुरोसम्म बाटो बनेसँगै औपचारिक रूपमा आरोहण सुरु भएको पर्यटन विभागले जनाएको छ । अहिले मौसम अनुकूल रहेकाले पहिलो लटमा नै सर्वाधिक आरोहणको अनुमान गरिएको छ । सगरमाथा आरोहणका लागि अनुकूल मौसम रहेकाले मे ११ देखि १४ तारिकसम्म सर्वाधिक सङ्ख्यामा आरोही चुचुरोमा पुग्ने सम्भावना रहेको छ । सगरमाथाको तेस्रो र चौथो शिविरमा अक्सिजनलगायत सामग्री व्यवस्थापनमा शेर्पा कामदार खटिएका छन् । आरोहण प्रतीक्षामा रहेका आरोही आरोहण अभ्यासमा व्यस्त छन् । आधार शिविरदेखि तेस्रो शिविरसम्म आरोही आवतजावत गरिरहेका हुन् । मे १२ देखि १५ सम्म समिट वीण्डो छ र उक्त अवधिमा धेरै आरोहण हुने एक्सिपिडिसन कम्पनीको अनुमान छ । मे १६ र १७ मा हिमपात हुने मौसम पूर्वानुमान गरिएकाले त्यसअघि आरोहीको चुचुरो पुग्ने योजना अनुरूप यो पटक आरोहणमा जाम हुनसक्ने जनाइएको छ । अशोक लामाको नेतृत्वमा सातजना शेर्पा टोलीले सगरमाथाको चुचुरो सम्म डोरी टाँगेको छ । टोलीमा छिरिङ पेम्बा शेर्पा, पेमानुर्बु शेर्पा, टासी शेर्पा, कर्मा ग्याल्जेन शेर्पा, टासी ग्याल्जेन शेर्पा र पासतेञ्जी शेर्पा थिए । यस पटक सगरमाथाको रोप फिक्सिमा १६ जना शेर्पा खटिएकामा सात जना मात्रै चुचुरोमा पुग्न सफल भएका हुन् । सगरमाथामा मात्रै नभई ल्होत्से र आमादब्लम हिमालमा पनि बाक्लो हिउँका कारण बाटो बनाउन कठिन भएको काममा खटिएका शेर्पाहरूले जनाएका छन् । जलवायु परिवर्तनको प्रभावले आरोहण क्षेत्रमा बढी रक भेटिएकाले बाटो बनाउने कार्य कठिन भएको शेर्पाले जनाएका छन् । खराब मौसमका कारण सगरमाथाको दोस्रो शिविरदेखि चौथो शिविरसम्म बाटो बनाउन १४ दिन लागेको कम्पनीले जनाएको छ । चौथो शिविरबाट भने दुई दिनमा शेर्पा टोली चुचुरोमा पुगेका थिए । यो याममा विश्व कीर्तिमानी आरोही कामीरिता शेर्पा ३१ औँ पटक सगरमाथा आरोहण गरेर आफ्नै कीर्तिमान आफैँ तोड्ने तरखरमा हुनुहुन्छ । टासी ग्याल्जेन शेर्पा २० दिनमा चार पटक सगरमाथा आरोहण गरेर विश्व रेकर्ड कायम गर्ने योजनामा सगरमाथा पुग्नुभएको छ । त्यस्तै अर्का विश्व कीर्तिमानी आरोही सानु शेर्पा यो सिजनमा अति विशिष्ट पाहुना लिएर आरोहणमा जानुभएको छ । आठ हजार मिटरभन्दा माथिका हिमाल दुई पटक सफल आरोहण गर्नुभएका उहाँले तेस्रो पटक आठ हजार मिटरमाथिका हिमाल आरोहणको तयारीमा हुनुहुन्छ । यसै गरी भारतकी सबैभन्दा ज्येष्ठ नागरिकले आरोहण गर्ने तयारीमा हुनुहुन्छ । यो पटक एटके कम्पनीबाट सगरमाथा र ल्होत्सेमा गरी ५५ जना आरोही छन् । पर्यटन विभागको पर्वतारोहण शाखाको तथ्याङ्कअनुसार यो सिजनमा हालसम्म ४४ आरोही समूहका ४ सय २१ जनाले सगरमाथा आरोहण अनुमति लिएका छन् । अझै एक/दुई टिम थपिने विभागको अनुमान छ । अघिल्लो वर्षको यही सिजनमा सगरमाथा आरोहण गर्न ४५ आरोही समूहका ४२१ जनाले अनुमति लिएका थिए ।
चितवन । पर्यटकीय क्षेत्र सौराहाका होटलहरुमा पर्यटकले धमाधम बुकिङ रद्ध गरेका छन् । पर्यटकीय याममा समेत पर्यटकले बुकिङ् रद्द गरेका हुन् । गत भदौ २३ र २४ गतेको जेनजी आन्दोलनपछि अन्तरराष्ट्रिय जगतमा नकारात्मक सन्देश प्रवाह हुँदा अधिकांश होटलका बुकिङ रद्द भएको जनाइएको छ । क्षेत्रीय होटल सङ्घ सौराहाका अध्यक्ष ओम पाण्डेले सेप्टेम्बरका लागि बुकिङ भएका होटल शत प्रतिशत रद्द भएको जानकारी दिनुभयो । उहाँका अनुसार आगामी महिनाहरुका लागि भएका बुकिङ पनि रद्द भइरहेको छ । “यो महिनामा ६५ देखि ७० प्रतिशत होटलका कोठा बुकिङ् भएका थिए”, उहाँले भन्नुभयो “अहिले एकरदुई वटा कोठामा मात्र पर्यटक छन् ।” देशभर आन्दोलन चलिरहँदा पनि सौराहाका होटलहरुमा पर्यटक राम्रै सङ्ख्यामा थिए । तर उनीहरु गएपछि थप पर्यटक आएनन् । क्षेत्रीय होटल सङ्घ सौराहाका निवर्तमान अध्यक्ष दीपक भट्टराईले अन्तरराष्ट्रिय जगतमा नकारात्मक सन्देश प्रवाह भएकाले ट्राभल एजेन्सीमार्फत पर्यटकले सुरक्षित हुन नसकिने भन्दै दैनिक एक सय हाराहारीमा इमेल र म्यासेज पठाइरहेको बताउनुभयो । उहाँका अनुसार अहिले सौराहामा होटलको क्षमताको तुलनामा पाँच प्रतिशत पनि पर्यटक छैनन् । चितवन राष्ट्रिय निकुञ्ज घुम्नका लागि पर्यटक सौराहा आउने गर्दछन् । यो निकुञ्ज जङ्गल सफारीका लागि विश्वमै परिचित छ ।
